Ticari Temerrüt Faizi Hesaplama
Ticari işlerde, sözleşme olmasa bile TCMB avans oranı üzerinden istenebilen temerrüt faizini hesaplayın. Oran, 3095 m.2/2'deki yarıyıl kuralına göre belirlenir. Bu yarıyılın oranı yıllık %39,75.
| Dönem | Gün | Yıllık oran | Faiz (₺) |
|---|
Bu hesap ön bilgi amaçlıdır, resmî rapor yerine geçmez.
Ticari temerrüt faizi nedir?
TCMB'nin önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli avanslar için uyguladığı oran yasal faizden yüksekse, ticari işlerde arada sözleşme olmasa bile temerrüt faizi bu oran üzerinden istenebilir (3095 m.2/2). Bir ticari işletmeyi ilgilendiren bütün işlem ve fiiller ticari iştir (TTK m.3).
Oran nasıl belirlenir? (yarıyıl kuralı)
Bu yüzden ticari temerrüt faizi yılda en çok iki kez değişir. TCMB'nin her oran kararını yürürlük tarihinden uygulayan hesap için avans faizi sayfasına bakın.
- 1 Ocak – 30 Haziran: TCMB'nin önceki yılın 31 Aralık günkü avans oranı.
- 1 Temmuz – 31 Aralık: 30 Haziran günkü avans oranı, 31 Aralık oranından beş puan veya daha çok farklıysa 30 Haziran oranı; değilse ilk yarıyılın oranı sürer.
Örnek hesap
100.000 TL için 01.01.2025'ten 01.10.2026'ya kadar (638 gün) ticari temerrüt faizi yarıyıl dönemleriyle (%49,25 · %44,25 · %39,75) 76.460,27 TL eder. Aynı süre için TCMB'nin oran değişikliklerini tarihinden uygulayan avans faizi hesabı 74.221,92 TL'dir; fark, 2025'te yıl içinde düşen oranın yarıyıl kuralında geç yansımasından doğar.
Mal ve hizmet tedarikinde geç ödeme
Ticari işletmeler arası mal ve hizmet tedarikinde ayrı bir kural vardır (TTK m.1530): borçlu, ödeme günü geçince ihtara gerek olmadan temerrüde düşer ve uygulanacak oranı TCMB her yıl ocak ayında ilan eder. Kanun bu oranın, ticari işlere uygulanacak gecikme faizi oranından "en az yüzde sekiz fazla" olmasını öngörür. Bu tür faiz hesaplama aracında "Mal ve Hizmet Tedarikinde Geç Ödeme Faizi" olarak seçilebilir.
Ticari Temerrüt Faizi oran geçmişi
| Başlangıç | Bitiş | Yıllık oran |
|---|---|---|
| 01.07.2026 | 31.12.2026 | %39,75 |
| 01.01.2026 | 30.06.2026 | %39,75 |
| 01.07.2025 | 31.12.2025 | %44,25 |
| 01.01.2025 | 30.06.2025 | %49,25 |
| 01.07.2024 | 31.12.2024 | %51,75 |
| 01.01.2024 | 30.06.2024 | %44,25 |
| 01.07.2023 | 31.12.2023 | %16,75 |
| 01.01.2023 | 30.06.2023 | %10,75 |
| 01.01.2022 | 31.12.2022 | %15,75 |
| 01.01.2021 | 31.12.2021 | %16,75 |
| 01.01.2020 | 31.12.2020 | %13,75 |
| 01.01.2019 | 31.12.2019 | %19,5 |
Tüm dönemler
| Başlangıç | Bitiş | Yıllık oran |
|---|---|---|
| 01.07.2018 | 31.12.2018 | %19,5 |
| 01.01.2018 | 30.06.2018 | %9,75 |
| 01.01.2017 | 31.12.2017 | %9,75 |
| 01.01.2015 | 31.12.2016 | %10,5 |
| 01.01.2014 | 31.12.2014 | %11,75 |
| 01.01.2013 | 31.12.2013 | %13,75 |
| 01.01.2012 | 31.12.2012 | %17,75 |
| 01.01.2011 | 31.12.2011 | %15 |
| 01.01.2010 | 31.12.2010 | %16 |
| 01.07.2009 | 31.12.2009 | %19 |
| 01.01.2008 | 30.06.2009 | %27 |
| 01.01.2007 | 31.12.2007 | %29 |
| 01.01.2006 | 31.12.2006 | %25 |
| 01.07.2005 | 31.12.2005 | %30 |
| 01.07.2004 | 30.06.2005 | %42 |
| 01.01.2004 | 30.06.2004 | %48 |
| 01.07.2003 | 31.12.2003 | %57 |
| 01.07.2002 | 30.06.2003 | %64 |
| 01.01.2000 | 30.06.2002 | %70 |
Sıkça sorulan sorular
Ticari temerrüt faizi şu an yüzde kaç?
Bu yarıyıl yıllık %39,75 (01.07.2026 tarihinden itibaren).
Ticari temerrüt faizi hangi hâllerde uygulanır?
Ticari işlerde borçlu temerrüde düştüğünde, avans oranı yasal faizden yüksekse; sözleşme olmasa bile istenebilir (3095 m.2/2).
Ticari temerrüt faizi ile avans faizi farkı nedir?
İkisi de TCMB avans oranına dayanır. Ticari temerrüt faizi kanundaki yarıyıl kuralıyla sabitlenir; avans faizi hesabı TCMB'nin her oran değişikliğini tarihinden uygular.
Ticari temerrüt faizi ile reeskont faizi aynı mı?
Hayır. Ticari temerrüt faizi avans oranına dayanır (3095 m.2/2). Reeskont oranı ise 31.07.2026'dan beri yasal faizin hesaplandığı tabandır (3095 m.1).
Mal ve hizmet alımında geç ödemede hangi oran uygulanır?
Ticari işletmeler arası mal ve hizmet tedarikinde TTK m.1530 uyarınca TCMB'nin her yıl ocak ayında ilan ettiği oran uygulanır. Kanun bu oranın, ticari işlere uygulanacak gecikme faizi oranından "en az yüzde sekiz fazla" olmasını öngörür.
Kaynaklar
Faiz türüne göre hesaplama: Yasal Faiz Hesaplama · Temerrüt Faizi Hesaplama · Avans Faizi Hesaplama · Reeskont Faizi Hesaplama · Faiz Hesaplama (tüm türler)
İlgili sayfalar: bedensel zarar hesaplama · destekten yoksun kalma · rehber yazıları