Hak Sahibi nedir?
Aktüerya ve tazminat hesaplama kavramları · H harfi
Tazminat veya destek kaybı bakımından zarar gördüğü değerlendirilen ve hesaplamaya dahil edilen kişidir.
Hesaplamada nasıl uygulanır?
Destekten yoksun kalma tazminatında hak sahipleri, Türk Borçlar Kanunu m.53/3 uyarınca ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerdir. Yargıtay'ın destek tanımına göre destek, bir başka kişiye fiilen bakan ya da ileride bakma ihtimali bulunan kişidir; kanun hak sahibini mirasçı olarak değil, desteğinden yoksun kalan kişi olarak tanımlar. Belirleyici olan fiilî destektir; eş, çocuklar, anne ve baba bu kişilerin başında gelir.
AktüerPro'da her hak sahibi için yakınlık, ad soyad, doğum tarihi ve cinsiyet girilir. Desteğin sona ereceği an çocuklarda Paydaşlık Bitiş Yaşı ile belirlenir; 18, 22 veya 25 yaş, belirli bir tarih, elle girilen yaş ya da muhtemel evlenme yaşı seçilebilir. Eş, anne ve babada destek varsayılan olarak kişinin kendi bakiye ömrünün sonunda biter; istenirse bitiş tarihi elle girilebilir. Elle tarih girilmedikçe eşin desteği müteveffanın bakiye ömür sonunu aşmaz.
Pay dağıtımı seçilen yönteme göre yapılır (2'ye 1, havuz veya SGK); klasik 2'ye 1 yönteminde tek eş varsa eşe 2, diğer hak sahiplerine 1'er pay düşer. Hak sahiplerinin desteğe giriş ve destekten çıkış anları yeni dönemler açar; ölüm tarihinden sonra doğan çocuk da hak sahibi olarak eklenebilir ve doğum tarihinden itibaren desteğe girer.
Zarar her hak sahibi için ayrı hesaplanır; kusur, eş için yeniden evlenme ihtimali (AYİM) indirimi, anne ve baba için yetiştirme gideri tenzili ve o hak sahibine yapılan ödemeler kişi bazında uygulanır. Teminat limiti aşılmışsa limit, hak sahiplerine zararları oranında garameten dağıtılır.
Bu kavramın geçtiği rehber yazıları
- Destekten Yoksun Kalma Tazminatında Pay Dağıtımı: 2'ye 1, Havuz ve SGK Yöntemleri
- Trafik Kazası Tazminat Hesaplama Nasıl Yapılır?
- İş Kazası Tazminat Hesaplama Nasıl Yapılır?
- Aktüerya Bilirkişi Raporu: Kontrol Listesi
- Destekten Yoksun Kalma Tazminatı: Hukuki Temeller ve Aktüeryal Hesaplama Esasları
- Destek Hesabında İşlem Sırası: Hangi İndirim Önce Uygulanır?
- Teminat Limiti Aşıldığında: Garameten Paylaştırma Nasıl Yapılır?
- Aktüerya Nitelikli Hesaplamalar Rehberi: Tazminat Hesaplama Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
İlgili kavramlar
İlgili hesaplama sayfası
Aşağıdaki tanımlar genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Kavramların somut bir dosyada uygulanması; olayın özelliklerine, bilgi ve belgelere, hesaplama tarihine ve benimsenen hukuki/aktüeryal yönteme göre değişebilir.
Son güncelleme: 10.10.2026